Tübitak Yönergesi

TÜBİTAK HAYVAN DENEYLERİ
YEREL ETİK KURULU YÖNERGESİ (*)
 
 
BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam ve Tanımlar

Amaç ve Kapsam
Madde 1. (1) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu’nda (TÜBİTAK) kurulan Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu’nun (HADYEK) görevlerinin ve çalışma ilkelerinin belirlenmesi; Kurum bünyesinde gerçekleştirilen tüm hayvan deneylerinin işlemlerinin denetlenmesini ve kayıt altına alınmasını sağlamak ve merkez içinde uygun cins, kalite ve sayıda deney hayvanı kullanılması sürecinin etik kurallara
uygun olarak sürdürülmesini denetlemektir.
Dayanak
Madde 2. (1) Bu yönerge 6/7/2006 tarih ve 26220 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Hayvan Deneyleri Etik Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve Kısaltmalar
Madde 3. (1) Bu yönergede yer alan;
a) Başkanlık: TÜBİTAK Başkanlığı’nı
b) Bilim Kurulu: TÜBİTAK Bilim Kurulu’nu,
c) Deney Hayvanı: Deneylerde kullanılan veya kullanılacak hayvanı,
ç) Deney Hayvanı Kullanıcısı Araştırıcı: Laboratuar hayvanı kullanarak hertürlü eğitim, araştırma, uygulama ve e test
yapmak isteyen veya programların yapılmasında deney hayvanlarına dokunarak, gözlemleyerek katkıda bulunan araştırıcıları,
d) Etik: Ahlak bilimi, töre bilimi, insan ve hayvan yaşamını ilgilendiren bilimlerde yapılabilecek hareketlerin
sınırları, davranışın öncesinde yol gösterici ve sınırlayıcı kurallar topluluğunu,
e) HADYEK: Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu’nu
f) HADMEK: Hayvan Deneyleri Merkezi Etik Kurulu’nu
g) Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu: Bilimsel araştırma,
test, tıbbi uygulamalar ve eğitim gibi temel etkinliklerde deney hayvanları ile yapılacak işlemleri asgari etik ilkeler
çerçevesinde değerlendirmeyi, görüş bildirmeyi, başvuruları incelemeyi,
izin vermeyi, uygulamaların izlenmesini, deney hayvanları
üzerinde
yapılan bütün işlemlerin kayıt altına alınmalarını ve bu
işlemlerin anında ya da geriye doğru izlenebilmelerini sağlayan kurulu,
ğ) Hayvan Deneyleri Merkezi Etik Kurulu: İlgili yönetmelik kapsamında tanımlanan görevleri yerine getiren ve yerel etik kurullarla koordinasyonu sağlayan çeşitli kurum ve kuruluş temsilcilerinden oluşan kurulu,
h) İn vivo: Deney hayvanları üzerinde yapılacak deney
süreci,
ı) Kurum: Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunu (TÜBİTAK),
i) Yönetmelik: 6/7/2006 tarih ve 26220 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Hayvan Deneyleri Etik
Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönetmeliği
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Uygulama Yöntemleri
Hayvan Deneyleri Etik Kurulu’nun (HADYEK) Oluşumu ve Görev Süresi
Madde 4. (1) Kurul, Başkan tarafından önerilen adaylar arasından Bilim Kurulu tarafından seçilen,
a) Hayvan deneyleri konusunda deneyimli, kurum içinde deney hayvanı yetiştirilmesi, üretilmesi ve bakımından
sorumlu bir veteriner hekim,
b) Kurum içinde deney hayvanları ile çalışma yapan birimlerden 4 temsilci,
c) Deney hayvanları ile çalışmayan ve kurumla bir çıkar ilişkisi olmayan sivil bir üye ve
d) Sivil toplum kuruluşuna kayıtlı ve kurumla bir çıkar
ilişkisi olmayan T.C. vatandaşı bir üye olmak üzere toplam 7 üyeden oluşur.
(2) HADYEK’in en az bir üyesinin in vivo hayvan deneylerinde
en az bir yıl deneyimli ve doktora derecesine sahip olması zorunludur.
Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu’na Atanma ve Görev Süresi
Madde 5.(1) Yerel Etik Kurulu Başkanı, Başkan Vekili ve
Üyeleri Bilim Kurulu tarafından seçilir ve atanır. Yapılan atamalar TÜBİTAK Başkanlığı tarafından Hayvan Deneyleri Merkez Etik Kurulu’na (HADMEK) bildirilir. Yerel Etik Kurulu üyelerinin
görev süresi dört yıldır. Görev süresi biten üye yeniden
atanabilir. Bir
takvim yılı içerisinde izinsiz ve mazeretsiz olarak üst üste
üç toplantıya katılmayan üyenin üyeliği kendiliğinden düşer.
Üyelik sıfatının ölüm, emeklilik, ayrılma gibi herhangi bir nedenle
sona ermesi veya üyeliğin düşmesi halinde, yerine aynı usulle ve
kalan süreyi tamamlamak üzere ayrılan üyenin niteliklerini taşıyan
yeni
bir üye seçilir.
Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu’nun (HADYEK) Çalışma Yöntemi
Madde 6. (1) Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu aşağıda belirtildiği şekilde çalışır:
a) Yerel Etik Kurulu, Kurul Başkanı’nın belirleyeceği gündemle ihtiyaç duyulduğu zamanlarda ancak en az ayda bir defa ve salt çoğunlukla toplanır. Kurul, ilgili yönetmelik
ve HADMEK’ın belirlediği etik ilkeler çerçevesinde kendi
çalışma usul ve esaslarını belirler.
b) Yerel Etik Kurul Toplantıları Başkanın yokluğunda toplantılar, Başkan Vekili tarafından yönetilir. Kararlar,
kurul üye tam sayısının yarıdan bir fazlası ile alınır. Oy eşitliği
halinde başkanın oyu yönünde karar verilir.
c) Kurul’un çalışmaları ve yazışmaları gizli olup, ilgili Yönetmelikte belirtilen kurumların dışında üçüncü şahıslara
bilgi verilmez.
Yerel Etik Kurulu’nun Çalışma İlkeleri
Madde 7. Hayvan deneyleri yerel etik kurullarının çalışmalarında göz önünde bulundurulacak hususlar şunlardır:
a) Deney hayvanları üzerinde yapılacak tüm uygulamaların yerel etik kurul tarafından onaylanmış olması zorunludur.
b) Yerel etik kurul tarafından yapılan düzenlemelere uygun olarak alınmış bir genel veya özel istisna olmadıkça,
deneylerde kullanılacak;
Fare : Mus musculus,
Sıçan : Rattus norvegicus,
Tavşan : Oryctolagus cuniculus,
Kobay : Cavia porcellus,
Golden : Mesocricetus auratus, hamster
Köpek : Canis familiaris,
Kedi : Felis catus,
Bıldırcın : Coturnix caturnix,
İnsan dışındaki primat türlerinin kayıtlı yasal deney hayvanı üreticisi ve tedarikçilerinden alınmış olması şartı aranır. Kedi, köpek
gibi evcil türlerin sokakta başıboş olanları deneylerde kullanılmaz. Yönetmeliğin 4 üncü maddesinde tanımlanan hayvanlar, yasal bir tedarik kuruluşundan alınmaları veya deneysel amaçlar
için üretilmiş olmaları koşulu ile deney hayvanı olarak
kullanılabilir.
c) Yerel etik kurullar tarafından:
- Ulusal mevzuat ve uluslar arası sözleşmeler çerçevesinde
nesli tehlike altında olan ve korunan türler ile CITES
Sözleşmesinin Ek-1 Listesindeki türlerin; araştırmanın amacının söz konusu türlerin korunması veya hayati biomedikal amaçlar için
istisnai biçimde tek uygun türler olduğunun ispatlanması durumunda
kullanılmasına izin verilir.
- Doğadan alınmış yaban hayvanı üzerinde yapılacak deney; ancak diğer hayvanların deneyin amacı bakımından yeterli olmaması halinde onaylanır.
- Deney hayvanı olarak kullanılan hayvanların hangi üretici
ya da tedarik kuruluşlarından olduğu tespit edilir ve kayıt altına alınarak veri tabanına aktarılır.
Madde 8. Yerel etik kurullar aşağıda belirtilen ilkelerdoğrultusunda çalışır:
a) Etiğin yaşama saygı ilkesi her türlü hayvan türü için geçerli kabul edildiğinden, bilimsel araştırmalarda
kullanılması zorunlu olan deney hayvanlarına kötü uygulamalardan
kaçınmak.
b) Deney hayvanlarının bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde belirtilen amaçlar kapsamında kullanılmasını sağlamak.
c) Ağır acı, stres ya da buna denk eziyet veren deneylerde bir hayvanın bir defadan fazla kullanılmamasını sağlamak.
d) Eğitim için sunum amacıyla kongre, konferans ve seminerlerde ağrılı deneylerin yapılmamasını sağlamak.
e) Hayvanlara mümkün olduğu kadar az acı çektirerek ve en az strese sokarak bilimsel açıdan güvenilir veri elde
edilmesini sağlamak.
f) Araştırmalar süresince kullanılan deney
hayvanlarına, türüne uygun şartlar hazırlamak ve en iyi fizyolojik,
davranışsal ve çevresel koşulların teminini sağlamak.
g) Uygun şekilde eğitilmiş personel tarafından uygun koşullarda deney hayvanı bakımını sağlamak.
h) Canlı hayvanlarda yapılacak deneysel çalışmaların veteriner hekim tarafından ya da ehil kişilerin denetiminde yapılmasını sağlamak.
i) Araştırıcılar tarafından deneysel hedef noktaların belirlenmesini sağlamak.
j) Araştırılan bilginin elde edilmesinde geçerliliği kanıtlanmış alternatif yöntemler varsa hayvan deneylerini
etik
olarak uygun görmemek ve daha önceden ayrıntılı olarak
yapılmış deneylerin tekrar edilmesinin önlenmesini sağlamak.
k) Deney için en uygun hayvan ve yöntemin seçilmesini ve bilimsel sonucu verebilecek en az sayıda hayvan
kullanılmasını sağlamak.
l) Deney hayvanlarına gereksiz acı ve ağrı verecek deneylerin uygun bir anestezi yöntemi uygulanmasını ve
araştırmalarda uygun ağrı kesici ve anestezi kullanılmasını sağlamak.
m) Anestezinin, hayvan için deneyin kendisinden daha fazla travmatik olması ve deneyin amacına uygun olmaması durumunda deneyin yapılmasını engellemek.
n) Deneyin etik ilkeler çerçevesinde yapılması ve amacına uygun olması için; anesteziden çıktığında önemli oranda
acıya maruz kalacak olan hayvanın ağrı kesici araçlarla tedavi
edilmesi, bu mümkün değilse insancıl bir metotla öldürülmesi ve deney hayvanının araştırma sürecinde ya da sonunda yaşamına son
verilmesi işlemlerinin uygun gerekçelerle yapılmasını
sağlamak, şiddetli ve sürekli ağrı çeken veya normal yaşamını sürdüremeyecek duruma gelen deney hayvanları ile kamu
sağlığı ve çevresi için risk oluşturabilecek deney hayvanlarının en
uygun yöntemle acı duymayacak şekilde yaşamlarına veteriner
hekimin kararından sonra son verilmesini sağlamak ve hayvan hayatta bırakılacaksa sağlığının yeniden kazandırılmasında geçen
süre boyunca uygun bakımını sağlamak, hayvanın yetiştirilmesi, üretilmesi ve bakımından sorumlu veteriner hekim gözetiminde olmasını sağlamak.
o) Deneyin insan veya hayvanların hayati ihtiyaçlarının karşılanması için yeterli önem taşımadığı kanaatine
varıldığında, hayvanın uzun süreli ağır acı yaşayacağı ya da
yaşayabileceği bir deneye tabi tutulmasının önlenmesini sağlamak.
p) Araştırmada kullanılan ve yaşamlarını sürdüren deney hayvanlarına, deney sonunda sağlıklı yaşam koşullarının
teminini sağlamak.
r) Hayvanları ağır ve uzun süreli acıya maruz bırakacak deneylerin yerel etik kurul tarafından etik ilkeler
çerçevesinde uygun görülmesinden sonra yapılmasını sağlamak.
Deney Hayvanı Kullanıcısı Personelin Sahip Olması Gereken Nitelikler
Madde 9 . (1) Deney hayvanı kullanarak her türlü eğitim, araştırma, uygulama ve test yapmak isteyen veya bu programların yapılmasında deney hayvanlarına dokunarak ve gözlemleyerek katkıda bulunan personel deney hayvanı
kullanıcısı olarak kabul edilir. Bu personelin sahip olması gereken
nitelikler
aşağıda verilmiştir:
a) Deney hayvanı kullanıcıları HAYDEK tarafından veya farklı
yetkili kuruluşlar tarafından düzenlenen sertifika
programına
katılmalı ve program sonunda yapılacak sınavda başarılı
olarak
sertifika almalıdır.
b) Deney hayvanları kullanım sertifika programlarında
derslerin
%80’ ine devam etmek zorunludur. Sertifika programları
asgari
80 saat olup, zorunlu konuların işlenmesinden sonra, geri
kalan
zaman laboratuvar stajı, rotasyon gibi başka eğitim
faaliyetleriyle
tamamlanabilir.
c) Bir araştırıcı, kendi sertifikası olmaması halinde
araştırma
yürütücüsü olarak sertifika sahibi başka kişilerle ortak
çalışma
yapmak amacıyla HADYEK’e başvurabilir.
Başvuru, Başvurunun Değerlendirilmesi ve Kabul İşlemleri
Madde 10. (1) Başvuruların değerlendirilmesi ve kabul işlemlerinde aşağıdaki süreç izlenir:

a) Deney hayvanı kullanıcısı, “Hayvan Deneyleri Yerel Etik

Kurulu Başvuru Formu’nu doldurarak Gen Mühendisliği ve
Biyoteknoloji Enstitüsü (GMBE) Müdürlüğü’ne teslim eder.
b) Yapılacak her başvuruda, araştırmanın sorumluluğunu
üstlenen araştırıcı veya araştırıcılar tarafından
hazırlanmış
başvuru formuna Kurul tarafından ek bilgi istenebilir. Kurul
çalışmayı yapmak isteyenle karşılıklı görüşme yapılmasını
isteme
hakkına da sahiptir.
c) Kurul yaptığı değerlendirme neticesinde “uygun”,
“düzeltilmesi gerekir”, “koşullu olarak uygun” ya da “uygun
değildir” şeklinde karar verir.
d) Kurul yaptığı değerlendirme neticesinde, “düzeltilmesi
gerekir” kararı verilen başvurular, başvuru sahibi
tarafından
düzeltildikten sonra tekrar değerlendirilir.

“Koşullu olarak uygun” kararı verilen projeler, belirlenecek
bir

süre boyunca izlenip, istenen koşulların yerine getirilip
getirilmediği değerlendirildikten sonra “uygun” ya da “uygun
değildir” şeklinde karara bağlanır.
e) Kurul üyelerine ait başvurular görüşülürken ilgili kurul
üyesi
görüşmelere katılamaz ve oy kullanamaz.
f) Bütün başvurular ve alınan kararlar tarih ve sayı
numarası
verilerek kayıt altına alınır. Kayıtlar en az beş yıl
süreyle
muhafaza edilir ve bütün başvurular ve alınan kararlar bir
saklanılır. 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Bilimsel Çalışmalarda Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu’nun
Yeri
Bilimsel Yayınlar
Madde 11. TÜBİTAK Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu onayı alınmış çalışmalar kapsamında gerçekleştirilen her türlü
ulusal ve uluslararası yayında “TÜBİTAK Hayvan Deneyleri Yerel Etik
Kurulu
Onayı Alınmıştır” ifadesi yer alır. 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Görev, Yetki ve Sorumluluklar
Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu’nun (HADYEK) Görev ve Yetkileri
Madde 12. (1) Hayvan Deneyleri Etik Kurulu’nun görevleri şunlardır:
a) TÜBİTAK’ta deney hayvanları kullanılarak yapılacak tüm bilimsel araştırmaların ve etkinliklerin (tez çalışmaları, demonstrasyonlar, teorik ve uygulamalı kurslar, vb.) uygunluğunun kontrolü ve onaylanması,
b) Başvuruları hayvan hakları ve etik açıdan incelemekten, görüş bildirmekten, gerektiğinde yeni ilke ve kurallar oluşturmaktan, bunların uygulanmalarına ait ilkeleri
saptamak,
c) Hayvanlar üzerinde yapılacak çalışmaların onaylanmış başvuruya uygun olarak yapılmasını denetlemek, onay alınmadan deney hayvanı kullanılmasını engellemek, gerekli gördüğü durumlarda (gerekçelerini belirterek) araştırmaları durdurmak, deney hayvanları yetiştirme ve barındırma koşullarının uygun olup olmadığını saptamak,
d) Kurum içinde Deney hayvanı kullanımı ile ilgili her türlü
veriyi toplamak ve deney hayvanları kullanımı yıllık raporunu hazırlamak ve HADMEK’e sunmak,
e) Deneysel çalışmalar sonunda ortaya çıkan atıklar, ölü hayvanlar ve tıbbi atıkların 2872 sayılı Çevre Kanunu ve
ilgili mevzuat çerçevesince bertarafını sağlamak,
f) Deney hayvanı ile uğraşan ve/veya uğraşacak
araştırıcıların eğitilmesi için aşağıdaki konuları gözeterek tabloda verilen içerikte eğitim programları düzenlenmesi;
- “Deney Hayvanları Kullanım Sertifikası Eğitim Programına
Dair Genelge” uyarınca A ve B kategorisi olmak üzere 2 gruba
ayrılır.
- Deney Hayvanları Kullanım Sertifikası Eğitim Programları’nda
derslerin % 80’inde devam etmek mecburidir. Sertifika
programları asgari 80 saat olup, mecburi konuların
işlenmesinden sonra, geri kalan zaman laboratuar stajı,
rotasyon
gibi başka eğitim faaliyetleri ile tamamlanabilir.
- Hayvan bakıcıları ve diğer yardımcı personel, 80 saatlik
eğitimin 31 saatini teorik ders, 49 saatini deney hayvanları
laboratuarında tatbiki çalışmalarla tamamlar.
- Araştırıcılar, teknikerler ve teknisyenler 80 saatlik
eğitimin 40
saatini teorik ders, 40 saatini deney hayvanları
laboratuarında
tatbiki çalışmalarla tamamlar.
- Mevzuat dersi, konusunda uzman personel tarafından
verilir.
- Mevzuat dışında kalan diğer konu başlıkları en az yüksek
lisans mezunu ya da eğitim sertifikası olan öğretim üyeleri
tarafından verilir.
- Deney hayvanları kullanıcıları, sertifika almadan bu
hayvanlar üzerinde deney, eğitim, test gayesi ile işlem
yapamaz
ve çalışma mekânlarında bu hayvanları barındıramazlar.
- Bir araştırıcı, kendi sertifikası olmaması halinde
araştırma yürütücüsü olarak başka kişilerle ortak çalışma
yapmak
amacıyla TÜBİTAK Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu’na
müracaat edebilir.
- Kursiyerlerin başarılı sayılabilmeleri için kurs
sonunda
yapılacak olan sınavda 100 üzerinden 70 ve üzeri puanı
almaları
gereklidir.
- Yönerge hükümlerine göre düzenlenen deney hayvanları
kullanım sertifika programlarına kayıt yaptırarak devam ve
başarı şartlarını yerine getiren kursiyerlere ‘Deney
Hayvanları
Kullanım Sertifikası’ verilir. Bu sertifika, Yerel Etik
Kurulu Başkanı
ile TÜBİTAK Başkanı tarafından imzalanır.
- Başka kurumlardan alınmış olan deney hayvanları kullanım
sertifikaları ya da benzerlerinin yönetmelik hükmüne göre
eşdeğer olup olmadıklarına Hayvan Deneyleri Merkezi Etik
Kurulu
(HADMEK) karar verir.
- Lisans/yüksek lisans düzeyinde deney hayvanı kullanım
eğitimlerinin, sertifika programına eşdeğer olup olmadığına
TÜBİTAK Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu karar verir.

 

 

(*) Hayvan bakıcıları ve diğer yardımcı personel; Hayvan
Deneyleri Etik

Kurulları’nın Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönetmeliğin
15. maddesi (ğ)
fıkrasına uygun olarak 80 saatlik eğitimin geri kalan 49
saatini deney
hayvanları laboratuarında tatbiki çalışmalarla tamamlar.
(**) Araştırıcılar, teknikerler ve teknisyenler, Hayvan
Deneyleri Etik Kurulları’nın
Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönetmeliğin 15. maddesi (ğ)
fıkrasına
uygun olarak 80 saatlik eğitimin geri kalan 49 saatini deney
hayvanları
laboratuarında tatbiki çalışmalarla tamamlar.
Diğer İlgili Tarafların Görev ve Sorumlulukları
Madde 13. (1) Diğer ilgili tarafların görev ve
sorumlulukları aşağıda verilmiştir;
a) Hayvan Deneyleri Merkezi Etik Kurulu (HADMEK): İlgili
yönetmelik kapsamında tanımlanan görevleri yerine
getirmekten
ve yerel etik kurullarla koordinasyonu sağlama,
b) Araştırıcı (Deney Hayvanı Kullanıcısı): Gerekli
çizelgeleri
eksiksiz ve doğru bir şekilde doldurarak HADYEK’e
başvurmaktan,
kendisinden istenen tüm bilgileri eksiksiz ve zamanında
vermekten, deney sırasında bir sorunla karşılaşırsa HADYEK’e
bildirmekten,
c) Etik Kurulu Başkanı: HADYEK’nun ayda en az bir kez ve
salt
çoğunlukla toplanmasını, başvuruların en fazla bir ay içinde
değerlendirilmesini, raporlanmasını, başvuruların kayıt
edilmesini, diğer tüm ilgili raporların hazırlanmasını ve
kurulun
etkin olarak çalışmasını sağlamaktan ve uygunsuz durumları
HADMEK’e bildirmekten,
d) Etik Kurulu Başkan Vekili: Başkanın olmadığı durumlarda
HADYEK’e başkanlık etmekten,
e) GMBE Müdürü: Gelen başvuruları HADYEK’e iletmekten,
sorumludur. 

BEŞİNCİ BÖLÜM
Son hükümler
Yürürlük
Madde 14. (1) Bu Yönerge, Çevre ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Hayvan Deneyleri Merkezi Etik Kurulu’nun (HADMEK) 07/03/2008 tarihli
toplantısı ve TÜBİTAK Bilim Kurulu’nun 07/03/2009 tarih ve 173 sayılı toplantısında onaylanarak yürürlüğe girmiştir.
Yürütme
Madde 15. (1) Bu yönerge TÜBİTAK Başkanı tarafından yürütülür.———————————————————————————

TÜBİTAK
HAYVAN DENEYLERİ YEREL ETİK KURULU (HADYEK)
BAŞVURU FORMU
BAŞVURU TARİHİ
BAŞVURU NO
ONAY TARİHİ
1. Araştırmanın Adı
2. Araştırma Süresi
3. Araştırmacı Bilgileri
Adı Soyadı Ünvanı/Görevi Kurumu Tel No e-posta İmza
4. Projenin Gerçekleştirileceği Kurumlar
Kurumun / Laboratuvarın Adı Adresi
5. Araştırma Özeti
6. Araştırmada Kullanılacak Kimyasal, Radyoaktif ve Biyolojik
Maddeler
7. Gereç ve Yöntemler (Her bir deney grubu ve hayvan sayısı
açıkça belirtilmelidir)
8. Kullanılacak Deney Hayvanlarının Genel Özellikleri
Türü Sayısı Cinsiyeti Yaşı
Dişi Erkek Karışık
9. Anestezi Yöntemi
10. Ötanazi Yöntemi
 Ötenazi
uygulanmayacak
 Yüksek doz anestezik
madde (madde/doz/uygulama yolu)
 Anestezik madde/
transklizan ile dekapitasyon (madde/doz/uygulama yolu):
 Anestezik
madde/transklizan ile servikal dislokasyon
(madde/doz/uygulama yolu)
 Diğer
11. Araştırmaya Son Verme Ölçütleri (Ağrı ve Rahatsızlık)

 

12. Kaynaklar

————————————————————————————

 

 









































(*) Bilim Kurulu’nun 07.03.2009 tarih ve 173 sayılı toplantısında kabul edilmiştir.